Emine Erdoğan, NATO başkan eşleriyle Çankaya Köşkü’nde: Keşkek, kabak çiçeği dolması, favanın da olduğu Türk mutfağı lezzetlerini tattılar

Emine Erdoğan, 36.⁠ NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi kapsamında kente gelen devlet ve hükümet liderlerinin eşlerini Çankaya Köşkü’nde ağırladı.

Misafir başkan eşlerini Köşk’e gelişlerinde tek tek karşılayan Erdoğan, başkan eşleriyle “Çocuklar, Teknoloji ve Güvenlik: Gelecek Nesli Korumak” temalı yuvarlak masa toplantısına katıldı.

Toplantının açılışında konuşan Emine Erdoğan, NATO Zirvesi vesilesiyle önder eşlerini ülkede ağırlamaktan duyduğu memnunluğu lisana getirdi.

Lider eşlerinin, davetine icabet ederek buluşmayı onurlandırdıklarını belirten Erdoğan, her bir konuğuna başka farklı teşekkür etti.

Emine Erdoğan, konuşmaya başlayalı şimdi yarım dakika olmadığını belirterek, “UNICEF sayılarına nazaran, bu kısacık müddette bile 60 çocuk daha internetle tanıştı ve sınırsız bir dünyanın kapısından içeri adım attı. Bu sınırsızlık, imkanlar kadar tehlikeler için de geçerli. Maruziyet de yönlendirme de data takibi de sınırsız…” diye konuştu.

Çocuklar ekranı izlerken, ekranın da onları izlediğine dikkati çeken Emine Erdoğan, şunları kaydetti:

“Dikkat iktisadının doymak bilmez iştahına nazaran çalışan algoritmalar, onların zihnini ve his dünyasını şekillendiriyor. Araştırmalar, gençlerin üçte birinin yapay zekayla konuşmayı, beşerlerle konuşmaya tercih ettiğini gösteriyor. Yapay zeka, artık yeni kuşağın sırdaşı ve akıl hocası… O halde sormak zorundayız, ‘Çocuklarımızın aklını ve vicdanını kim eğitiyor?’ Burada sorun sırf tehlikeli içerikler değildir. Sorun çocuklarımızın dikkatinin, merakının ve vaktinin yeni çağın ham maddesine dönüştürülmesidir. Problem, milyarlarca çocuğun ne göreceğine, neye inanacağına, bir elin parmaklarını geçmeyen sayıda şirketin, birkaç kilometrekarelik bir vadiden karar veriyor olmasıdır. Toprağı zihin, madeni dikkat olan bu tekno-kolonyalizm karşısında en savunmasız olanlarımız ise çocuklardır.”

“Sorumluluğun gereğini yapmaya çaba ediyoruz”

Emine Erdoğan, böylesine büyük bir dönüşüm yaşanırken devletlerin seyirci kalamayacağını vurgulayarak, kelamlarını şöyle sürdürdü:

“Düşünün, onayı alınmamış bir ilacı çocuğumuza verir miyiz? Dozunu doktora istişareden belirler miyiz? Çocuklarımızın ekran üzerinden neye, ne kadar maruz kalacağı da sadece kar hedefi güden şirketlerin insafına bırakılamaz. Şirketler hissedarlarına, devletler ise milletlerine karşı sorumludur. Dijital çağda çocuklarımızı koruyacak insan merkezli bir çerçeve oluşturmak da milletten yetkisini alan devletlerin bir sorumluluğudur. Türkiye olarak biz, bu sorumluluğun gereğini yapmaya çaba ediyoruz. Dijital Dünyada Çocuk Hakları Sözleşmemiz ile bu çabayı memleketler arası tabana taşıdık. İç düzenlemelerle 15 yaş altı çocukların toplumsal medyaya erişimini sınırladık, platformlara yaş doğrulama ve ebeveyn kontrolü üzere somut yükümlülükler getirdik.”

Bu mevzuda yalnız olmadıklarını ve global bir uyanış yaşandığını lisana getiren Emine Erdoğan, “Bugün bu masa etrafında temsil edilen pek çok ülkenin, bu manada kıymetli adımlar attığını biliyorum. Bu noktada, değerli dostum Melania Trump’ın, başkan eşlerini bu gaye etrafında buluşturan, ‘Geleceği Birlikte Şekillendirmek’ teşebbüsünü, çok manalı bulduğumu söylemek istiyorum. Lakin şunu da biliyoruz ki ırmak kirlenmeye devam ederken, kıyıda filtre dağıtmakla yetinemeyiz.” diye konuştu.

Emine Erdoğan, “Çocuk güvenliği, dijital platformlara sonradan eklenen bir ayar değil, dizaynın birinci unsuru olmalıdır. Algoritmaların kara kutusu açılmalı, teknoloji şirketleri, eserlerinin toplumsal tesirlerini bağımsız kontrole sunmalıdır.” ifadelerini kullandı.

“Niyetimiz, çocuklarımızı çağın imkanlarından yoksun bırakmak değil”

Emine Erdoğan, tarihin, bir gücü var etmenin, onun sonuçlarını da sahiplenmeyi gerektirdiğini tekraren gösterdiğini hatırlatarak, “Bu sorumluluktan kaçan her anlayış, sonunda insanlığa ağır bedeller ödetmiştir. Ne var ki hiçbir yasa, hiçbir filtre, bir çocuğun kalbindeki boşluğu sevgi ve gerçek insan münasebetleri üzere dolduramaz. Tekno-kolonyalizme karşı kanunlardan daha güçlü kalkan, dayanıklı bağlar kurmuş bir yürek ve sorgulayan bir akıldır.” değerlendirmesinde bulundu.

Erken yaşta bu gelişimsel kazanımları edinen çocukların, dijital dünyanın objesi değil, şuurlu özneleri olacağını tabir eden Erdoğan, “Burada niyetimiz çocuklarımızı çağın imkanlarından yoksun bırakmak değildir, bu imkanları onların onuruna, güvenliğine ve gelişimine layık hale getirmektir.” dedi.

Konuşmasının başında 60 çocuktan bahsettiğini anımsatan Erdoğan, şunları kaydetti:

“Ben bu konuşmayı yaparken 300’den fazla çocuk daha o kapıdan içeri girdi. Onları kapının ardında neyin karşılayacağı, bizlerin bugün göstereceği iradeye bağlı. Tek bir omzun taşıyamayacağı bu sorumluluğu birlikte üstleneceğimize, çocuklarımız için her cins sömürgeden özgürleşmiş, daha inançlı ve insani bir dijital gelecek inşa edeceğimize yürekten inanıyorum.”

Lider eşleri de konuşma yaptı

Emine Erdoğan, konuşmasının akabinde birinci kelamı, dijital dünyanın, çocuklar üzerindeki tesirlerine uzun vakittir dikkati çeken ve deneyimli bir eğitimci olduğunu belirttiği Fransa Cumhurbaşkanı’nın eşi Brigitte Macron’a verdi.

Macron’un konuşmasının akabinde, Litvanya Cumhurbaşkanı’nın eşi Diana Nausediene, Finlandiya Cumhurbaşkanı’nın eşi Suzanne Elizabeth Innes-Stubb, Romanya Cumhurbaşkanı’nın partneri Mirabela Gradinaru, Polonya Cumhurbaşkanı’nın eşi Marta Nawrocka, Ukrayna Cumhurbaşkanı’nın eşi Olena Zelenska, Güney Kore Devlet Başkanı’nın eşi Kim Hea Kyung, Slovenya Başbakanı’nın eşi Urska Bacovnik Jansa, Arnavutluk Başbakanı’nın eşi Linda Rama, Çekya Başbakanı’nın eşi Monika Babisova, Danimarka Başbakanı’nın eşi Bo Tengberg, Yunanistan Başbakanı’nın eşi Mareva Grabowski-Mitsotakis, Karadağ Başbakanı’nın eşi Milena Spajic, Estonya Başbakanı’nın partneri Evelin Oras, Kanada Başbakanı’nın eşi Diana Fox Carney, Almanya Başbakanı’nın eşi Charlotte Merz ve Avrupa Birliği Komisyonu Başkanı’nın eşi Heiko von der Leyen de birer konuşma yaptı.

Toplantıya, Belçika Başbakanı’nın eşi Veerle Hegge ve Lüksemburg Başbakanı’nın eşi Marjolijne Frieden​​​​​​​ de katıldı.

Kim Hea Kyung, programa, Türkiye’ye evvelki gelişinde Emine Erdoğan’ın armağan ettiği sof kumaşından yapılan şal ve çantayla geldi.

Emine Erdoğan, Fransızca “Hoş geldiniz” diyerek karşıladığı Brigitte Macron’un yanı sıra Olena Zelenska ile uzun mühlet sarılarak sohbet etti.

Türk mutfağı lezzetlerini tattılar

Yuvarlak masa toplantısının akabinde Emine Erdoğan, başkan eşleriyle öğlen yemeğinde bir araya geldi.

Konuk başkan eşleri, Türk gastronomisini yansıtan lezzetlerin tadına bakarak Türk mutfağını yakından tanıma fırsatı buldu.

Yemekte, konuklara fava, Urla enginarı, Anadolu metodu kabak çiçeği dolması ve asma yaprağı dolması, keşkek ile Emiralem çileğinin de aralarında bulunduğu lezzetler ikram edildi.

Lider eşleri yemeklerini, İznik çinisi örneklerini barındıran salonda ve Türk nakış kültürünü yansıtan masa örtülerinin üzerinde yedi.

Öğle yemeğinin akabinde Emine Erdoğan ve önder eşleri, aile fotoğrafı çektirdi.

Geleneksel el sanatı eserleri yakından gördüler

Emine Erdoğan ve önder eşleri, aile fotoğrafı sonrası klâsik el işçiliğini ve Türk dokuma kültürünü yansıtan kumaşlar, nakışlar ve işlemelerin yer aldığı bir koleksiyonu inceledi.

Misafir önder eşleri, Mezopotamya, Anadolu toprakları, Osmanlı ve Türk devletlerinin görsel hafızasına ilişkin yapıtları de yakından görme fırsatı buldu.

Program sonunda Emine Erdoğan, yakından ilgilendiği konuklarını tek tek uğurladı.